Serangan Iran rosakkan rangkaian komunikasi pangkalan tentera AS di Timur Tengah

DUBAI: Serangan peluru berpandu dan dron oleh Iran pada hujung minggu lalu dan 2 Mac lalu dilaporkan telah merosakkan beberapa struktur yang berkait rapat dengan sistem komunikasi serta radar tentera Amerika Syarikat di sekurang kurangnya tujuh pangkalan ketenteraan di Asia Barat.

Analisis imej satelit dan video oleh The New York Times yang disahkan menunjukkan beberapa kemudahan penting tentera Amerika Syarikat mengalami kerosakan, termasuk sistem radar yang digunakan untuk mengesan peluru berpandu balistik, antena satelit serta radome, iaitu kubah perlindungan yang melindungi peralatan komunikasi sensitif.

Kemudahan ini memainkan peranan penting dalam memastikan tentera Amerika Syarikat dapat berkomunikasi dan menyelaraskan operasi ketenteraan di seluruh rantau.

Pemerhati pertahanan percaya sasaran tersebut menunjukkan Iran mungkin cuba mengganggu keupayaan komunikasi dan koordinasi tentera Amerika Syarikat di Timur Tengah.

Seorang penganalisis keselamatan serantau berkata, serangan itu bukan sekadar simbolik tetapi mempunyai nilai strategik. “Apabila sistem radar dan komunikasi disasarkan, ia bererti pihak penyerang cuba melemahkan keupayaan pihak lawan untuk mengesan ancaman dan bertindak balas dengan cepat,” katanya.

Bagaimanapun, jurucakap Komando Pusat Amerika Syarikat (CENTCOM) enggan mengulas lanjut mengenai serangan tersebut.

Serangan di Bahrain

Di Bahrain, sebuah video yang disahkan menunjukkan sebuah dron serangan Iran melanggar sebuah radome di ibu pejabat Armada Kelima Tentera Laut AS di Manama pada 28 Februari lalu. Pangkalan ini merupakan pusat utama operasi tentera laut Amerika di Asia Barat.

Imej satelit yang dirakam keesokan harinya menunjukkan sekurang kurangnya satu lagi radome di lokasi itu turut musnah. Struktur yang rosak dikenal pasti sebagai terminal komunikasi satelit AN/GSC-52B SATCOM.

Sistem ini digunakan oleh tentera Amerika Syarikat untuk menyampaikan komunikasi berkapasiti tinggi hampir secara masa nyata antara unit tentera di rantau tersebut.

Seorang bekas pegawai tentera Amerika Syarikat berkata kerosakan terhadap sistem tersebut boleh memberi kesan kepada koordinasi operasi ketenteraan. “SATCOM merupakan tulang belakang komunikasi tentera moden. Jika ia terganggu, penyelarasan operasi boleh menjadi lebih sukar,” katanya.

Pangkalan utama di Qatar terjejas

Di Qatar, imej satelit yang dirakam pada 1 Mac menunjukkan sebuah khemah yang dikelilingi oleh antena satelit di Pangkalan Udara Al Udeid telah musnah, manakala beberapa antena lain dipercayai mengalami kerosakan.

Al Udeid merupakan pangkalan tentera Amerika Syarikat terbesar di Timur Tengah dan menempatkan ribuan anggota tentera. Pangkalan ini juga menjadi ibu pejabat serantau bagi Komando Pusat Amerika Syarikat.

Ini bukan kali pertama kemudahan komunikasi di pangkalan tersebut menjadi sasaran. Pada Jun 2025, Iran dilaporkan menyerang sebuah radome komunikasi menggunakan peluru berpandu balistik ketika konflik singkat antara Iran dan Israel.

Kemudahan komunikasi rosak di Kuwait

Di Kuwait, imej satelit menunjukkan sekurang kurangnya tiga radome di Camp Arifjan mengalami kerosakan atau musnah menjelang pagi 1 Mac. Camp Arifjan merupakan salah satu pangkalan logistik utama tentera Amerika Syarikat di rantau tersebut.

Kira kira 80 kilometer dari situ, di Pangkalan Udara Ali Al Salem, sekurang kurangnya enam bangunan berhampiran kemudahan komunikasi satelit turut rosak atau musnah. Imej satelit yang dirakam pada 3 Mac pula menunjukkan dua bangunan tambahan berhampiran peralatan satelit mengalami kerosakan teruk selepas serangan susulan.

Serangan peluru berpandu di Arab Saudi

Di Arab Saudi, Pasukan Pengawal Revolusi Islam Iran mengumumkan pada malam 28 Februari bahawa Pangkalan Udara Prince Sultan menjadi sasaran serangan peluru berpandu dan dron. Imej satelit yang dirakam keesokan harinya menunjukkan kepulan asap sepanjang hampir satu batu naik dari sebuah bangunan berhampiran kemudahan tersebut.

Imej satelit terbaru menunjukkan bangunan itu hampir musnah sepenuhnya. Bangunan berkenaan terletak berhampiran sebuah radome dalam kawasan berpagar kira kira sembilan kilometer di timur pangkalan utama, menunjukkan ia mungkin sebahagian daripada kemudahan komunikasi tentera.

Serangan di Amiriah Arab Bersatu

Di Amiriah Arab Bersatu, imej satelit resolusi rendah menunjukkan beberapa struktur di sebuah kemudahan ketenteraan berhampiran Al Ruwais mengalami kerosakan pada 1 Mac. Satu sistem radar dikenali sebagai AN/TPY-2 dipercayai ditempatkan berhampiran bangunan yang diserang sejak Jun 2025.

Radar ini digunakan untuk mengesan dan menjejaki peluru berpandu balistik serta memainkan peranan penting dalam penyelarasan sistem pertahanan peluru berpandu. Bagaimanapun, imej satelit tidak dapat memastikan sama ada sistem radar tersebut turut mengalami kerosakan.

Di Pangkalan Udara Al Dhafra pula, imej satelit menunjukkan beberapa bangunan dan khemah dalam satu kompleks yang padat mengalami kerosakan teruk. Kompleks itu kira kira sebesar padang bola sepak.
Imej dari tahun-tahun sebelumnya menunjukkan kawasan itu pernah menempatkan antena dan piring satelit, namun tidak jelas sama ada peralatan tersebut masih berada di lokasi berkenaan ketika serangan berlaku.

Kesan meluas di rantau

Sebelum ini, laporan turut menunjukkan beberapa kemudahan tentera Amerika Syarikat di Dubai, Iraq dan Kuwait mengalami kerosakan akibat serangan hujung minggu lalu. Imej satelit terbaru juga menunjukkan kerosakan di Pangkalan Udara Muwaffaq Salti di Jordan.

Namun, struktur yang rosak di lokasi tersebut tidak kelihatan berada berhampiran sistem radar atau komunikasi.

Penganalisis keselamatan melihat serangan ini sebagai satu strategi untuk melemahkan rangkaian komunikasi tentera Amerika Syarikat di Asia Barat. “Jika komunikasi terganggu, tindak balas ketenteraan boleh menjadi lebih perlahan. Itu memberi kelebihan taktikal kepada pihak yang menyerang,” kata seorang penganalisis pertahanan.